Shikshan Sanshodhan : Journal of Arts, Humanities and Social Sciences

सारांश : शाहिरी वाङ्मयात जलसा या प्रकाराचा समावेश होतो. ‘जलसा’ हा शब्द मराठीत गाण्याच्या बैठकीलाच म्हणण्यात येतो. परंतु या शब्दाचा मुळ अर्थ? सभा? मेळावा असा आहे.

      थोडक्यात जलसा हा नृतय-नाटा-संगीतप्रधान असतो. त्यात उत्तान श्रृंगाराला पोषक अशी नटाने केलेली संवादनी असते. त्यातील संवाद खटकेबाज असतात. तमाशात वग असतो तसा वग जलशात नसतो. थोडक्यात जलसा या प्रकारात नृत्याला, नाटाला व संगीताला प्रधानस्थान असते. मराठी जलसा, नवीन शब्द तमाशात असून तो इस्लामी दरबारात किंवा मूळच्या रूपात कायम राहिला कसा. अर्थातच मूळचा ?जलसा? भांड, गोंधळी, महार या गायकांच्या उदरनिर्वाहाचे साधन बनला आहे.